از خر فگندن ابلیس معاویه را و جواب گفتن معاویه | شرح و تفسیر در مرکز تخصصی شعر و عرفان دیدارجان
از خر فگندن ابلیس معاویه را و جواب گفتن معاویه | شرح و تفسیر
شاعر : مولانا جلال الدین محمد بلخی
کتاب : مثنوی معنوی
قالب شعر : مثنوی
آدرس شعر : مثنوی معنوی مولوی دفتر دوم ابیات 2612 تا 2616
نام حکایت : بیدار کردن ابلیس ، معاویه را که خیز وقت نماز است
بخش : 2 از 15 ( از خر فگندن ابلیس معاویه را و جواب گفتن معاویه )

خلاصه حکایت بیدار کردن ابلیس ، معاویه را که خیز وقت نماز است
حکایت کرده اند که معاویه در گوشه ای از کاخ خود خوابیده بود . درهای ورودی کاخ از اندرون بسته بود تا کسی مزاحم خواب او نشود . او در خوابی ژرف فرو رفته بود که ناگهان ، شبحی او را از خواب بیدار می کند . معاویه آسیمه سر از خواب بیدار می گردد ولی کسی را نمی بیند پیشِ خود می گوید : همۀ درهای کاخ که بسته است ، پس این شخصِ موهوم از کجا به اندرون درآمده است ؟ برمی خیزد و به جستجو می پردازد و بالاخره با شبحی برخورد می کند و به او می گوید : کیستی ؟ پاسخ می دهد : ابلیس ، معاویه می پرسد : چرا مرا بیدار کردی ؟ می گوید : وقتِ نماز است ، تو را بیدار کردم تا فوراََ …
متن کامل « حکایت بیدار کردن ابلیس ، معاویه را که خیز وقت نماز است » را در مرکز تخصصی شعر و عرفان مطالعه نمایید .
متن کامل اشعار از خر فگندن ابلیس معاویه را و جواب گفتن معاویه
ابیات 2612 الی 2616
2612) گفت : هنگامِ نماز آخر رسید / سویِ مسجد زود می باید دوید
2613) عَجّلوا الطّاعاتِ قبلَ الموت گفت / مُصطفی چون دُرِ معنی می بِسُفت
2614) گفت : نَی نَی این غَرَض نَبوَد تو را / که به خیری رهنما باشی مرا
2615) دُزد آید از نهان در مَسکنم / گویدم که پاسبانی می کنم
2616) من کجا باور کنم آن دُزد را ؟ / دُزد کی داند صواب و مزد را ؟
شرح و تفسیر از خر فگندن ابلیس معاویه را و جواب گفتن معاویه
گفت : هنگامِ نماز آخر رسید / سویِ مسجد زود می باید دوید
ابلیس گفت : وقتِ نماز است است ، زود باید به طرف مسجد رفت .
عَجّلوا الطّاعاتِ قبلَ الموت گفت / مُصطفی چون دُرِ معنی می بِسُفت
حضرت محمد (ص) آنگاه مروارید معنا را بیان می کرد فرمود : برای انجامِ طاعات شتاب کنید . پیش از آنکه وقت سپری شود . [ اشاره است به حدیث « بشتابید به سوی نماز پیش از سپری شدن وقت آن و بشتابید به سوی توبه پیش از فرا رسیدن مرگ » ( احادیث مثنوی ، ص 64 ) ]
گفت : نَی نَی این غَرَض نَبوَد تو را / که به خیری رهنما باشی مرا
معاویه در پاسخ ابلیس گفت : نه نه ، غرضِ تو این نیست که مرا به کار نیکو راهنمایی کنی .
دُزد آید از نهان در مَسکنم / گویدم که پاسبانی می کنم
برای مثال ، دزدی پنهانی به سرایم وارد می شود و من به آن دزد اعتراض می کنم که چرا به خانه ام درآمدی ، او به من می گوید : من دارم از خانه ات نگهبانی می کنم .
من کجا باور کنم آن دُزد را ؟ / دُزد کی داند صواب و مزد را ؟
من کی می توانم حرف آن دزد را باور کنم ؟ دزد کی معنی پاداش و اجر را درک می کند ؟
دکلمه از خر فگندن ابلیس معاویه را و جواب گفتن معاویه
خلاصه زندگینامه مولانا جلال الدین محمد بلخی
سرزمین ایران از دیرباز مهد تفکرات عرفانی بوده است . از این رو در طی قرون و اعصار ، نام آورانی بی شمار در عرصه عرفان و تصوف در دامن خود پرورش داده است . یکی از این بزرگان نام آور ، حضرت مولانا جلال الدین محمد بلخی است که به ملای روم و مولوی رومی آوازه یافته است . او در ششم ربیع الاول سال 604 هجری قمری در بلخ زاده شد . پدر او محمدحسین خطیبی است که به بهاءالدین ولد معروف شده است و نیز او را با لقب سلطان العلما یاد کرده اند . بهاء ولد از اکابر صوفیه و اعاظم عرفا بود و خرقه او به احمد غزالی می پیوست و در علم عرفان و …
متن کامل زندگینامه مولانا جلال الدین بلخی را در مرکز تخصصی شعر و عرفان مطالعه نمایید.
خلاصه معرفی کتاب مثنوی معنوی مولوی
مثنوی معنوی کتابی تعلیمی و درسی در زمینه عرفان ، اصول تصوف ، اخلاق ، معارف و …است . مولانا بیشتر به خاطر همین کتاب شریف معروف شده است . مثنوی معنوی دریای ژرفی است که می توان در آن غواصی کرد و به انواع گوهرهای معنوی دست یافت با آنکه تا آن زمان کتابهای ارزشمند و گرانقدری نظیر منطق الطیر عطار نیشابوری و حدیقت الحقیقت سنائی و گلشن راز شبستری از مهمترین و عمیق ترین کتب عرفانی و صوفیانه به شمار می رفتند ولی با ظهور مثنوی معنوی مولانا و جامعیت و ظرافت و نکته های باریک و …
متن کامل معرفی جامع کتاب مثنوی معنوی مولوی را در مرکز تخصصی شعر و عرفان مطالعه نمایید.
منابع و مراجع :
- شرح جامع مثنوی معنوی – دفتر دوم – تالیف کریم زمانی – انتشارات اطلاعات








