غزل شماره 172 دیوان غزلیات سعدی شیرازی

شرح و تفسیر غزل شماره 172 دیوان غزلیات سعدی شیرازی در مرکز تخصصی شعر و عرفان دیدارجان

شرح و تفسیر غزل شماره 172 دیوان غزلیات سعدی شیرازی

شاعر : ابو محمد مصلح بن عبدالله ملقب به سعدی شیرازی

کتاب : دیوان اشعار

قالب شعر : غزل

آدرس شعر : غزل شماره 172 دیوان غزلیات سعدی شیرازی

غزلیات سعدی
متن کامل ابیات 1 الی 7

1) هر آن ناظر که منظوری ندارد / چراغ دولتش نوری ندارد

2) چه کار اندر بهشت آن مدّعی را / که میل امروز با حوری ندارد ؟

3) چه ذوق از ذکر پیدا آید آن را / که پنهان شوق مذکوری ندارد ؟

4) میان عارفان صاحب نظر نیست / که خاطر پیش منظوری ندارد

5) اگر سیمرغی اندر دام زلفی / بمانَد ، تابِ عصفوری ندارد

6) طبیب ما یکی نامهربان است / که گویی هیچ رنجوری ندارد

7) ولیکن چون عسل بشناخت سعدی / فغان از دست زنبوری ندارد

شرح و تفسیر غزل شماره 172 دیوان غزلیات سعدی شیرازی

هر آن ناظر که منظوری ندارد / چراغ دولتش نوری ندارد


هر نگرنده ای که معشوقی برای نگریستن نداشته باشد ، دولت و اقبالش چراغی بی نور است . [ ناظر = چشم / منظور = کنایه از معشوق ]

چه کار اندر بهشت آن مدّعی را / که میل امروز با حوری ندارد ؟


آن لاف زنی که امروز و در دوران حیات خویش به معشوق حوروش عشق نمی ورزد ، فردا به بهشت که جایگاه حوران است ، نخواهد رفت . [ مدّعی = ادعا کننده و لاف زن و کسی که دعوی هنر و عشق کند ولی کم مایه و دروغگوست / حوری = زیبارویی که موی و چشمی سیاه و پوستی سفید دارد و یا زیبا چشمی که سیاهی چشمان او کاملاََ سیاه و سفیدی آن کاملاََ سفید باشد / امروز = کنایه از این دنیا ]

چه ذوق از ذکر پیدا آید آن را / که پنهان شوق مذکوری ندارد ؟


آن کسی که در نهان اشتیاقی برای دیدن معشوق ندارد ، از ذکر نام یار و محبوب چه لذّتی درمی یابد ؟ [ ذوق = نشاط و شادی / ذکر = یاد ، دعا ، کلماتی که مرشد به سالک می آموزد و او موظف است که همیشه در زیر لب تکرار نماید / شوق = اشتیاق و آرزومندی و آن جَستن دل است برای دیدن معشوق ، در نزد عارفان آتشی است که خداوند در دل اولیای خود قرار می دهد / مذکور = کنایه از معشوق و محبوب ]

میان عارفان صاحب نظر نیست / که خاطر پیش منظوری ندارد


آن کسی که دل به معشوقی سپرده باشد ، در میان عارفان ، صاحب دل شناخته نمی شود .[ عارفان = دانایان و شناسندگان / صاحب نظر = روشن دل و آگاه ، آن که به چشم دل در کارها نگرد / خاطر = فکر و اندیشه ، دل ]

اگر سیمرغی اندر دام زلفی / بمانَد ، تابِ عصفوری ندارد


اگر پرنده ای قدرتمند چون سیمرغ اسیر دام زلف معشوق گردد . به اندازۀ گنجشکی تحمّل نتواند کرد . [ تاب = نیرو و توان / عصفور = گنجشک ]

طبیب ما یکی نامهربان است / که گویی هیچ رنجوری ندارد


طبیب ما نامهربانی است که گویی اصلاََ بیمار رنجوری ندارد . [ رنجور = بیمار ]

ولیکن چون عسل بشناخت سعدی / فغان از دست زنبوری ندارد


امّا وقتی سعدی عسل و شیرینی معشوق را شناخت و لذّت آن را دریافت ، دیگر از دست زنبور ملامتگر و نیش او آه و فغانی نخواهد کرد .

شرح و تتفسیر غزل 171                     شرح و تفسیر غزل 173

بخش خالی. برای افزودن محتوا صفحه را ویرایش کنید.

دکلمه غزل شماره 172 دیوان غزلیات سعدی شیرازی

زندگینامه سعدی شیرازی

افصح المتکلّمین ، مصلح بن عبدالله ملقب به سعدی شیرازی ، یکی از ستارگان قَدَرِ اوّل آسمان شعر و ادب فارسی است . وی به تقریب در سال 606 هجری قمری در شیراز و در خانواده ای که به تعبیر خودش ، همه از عالمان دین بودند ، دیده به جهان گشود . در کودکی پدر را از دست داد و تحت سرپرستی و تربیت جدِ مادریش قرار گرفت …

متن کامل زندگینامه سعدی شیرازی را در مرکز تخصصی شعر و عرفان مطالعه نمایید.

معرفی کتاب دیوان اشعار سعدی شیرازی

در میان آثار منظوم سعدی ، غزل هایش جایگاه ویژه ای دارد . بی تردید بخشی از شهرت سعدی از رهگذر سروده شدن این غزل ها تحقق یافته است . زیرا با مطالعه این سروده هاست که خواننده درمی یابد سعدی در یافته های عاطفی و احساسی خویش را در نهایت فصاحت و بلاغت به نظم کشیده و در اختیار مخاطب قرار داده است .

این غزل ها افزون بر جذابیت و دلفریبی و افزونی که در صورت آنها مشاهده می شود ، در بُعدِ معنایی آینه ای است از افکار انسان دوستانه ، عشق بع هستی و حیات بشری ، عنایت به عوالم روحانی و ماورایی ، تجربه های بشری که سعدی آنها را در سفرهایش و …

متن کامل معرفی جامع کتاب دیوان اشعار سعدی شیرازی را در مرکز تخصصی شعر و عرفان مطالعه نمایید.

منابع و مراجع :

  1. شرح غزلهای سعدی – جلد اول و دوم – نوشته دکتر محمدرضا برزگر خالقی و دکتر تورج عقدایی – انتشارات زوّار

Tags:
یک دیدگاه 
  1. وحید فرد 12 ماه پیش

    چقدر سایتتون خوبه، چقدر لذت بردم، خدا قوت

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

تماس با دیدارجان

لطفا نظرات ، انتقادات و پیشنهادات خود را ارسال فرمایید.

درحال ارسال

وارد شوید

اطلاعات خود را فراموش کرده اید؟